Kinh tế đối ngoại là gì? Pháp luật trong hoạt động kinh tế đối ngoại?

Kinh tế đối ngoại là gì? Tình hình kinh tế đối ngoại của Việt Nam hiện nay. Các nguyên tắc cơ bản của pháp luật trong hoạt động kinh tế đối ngoại.

Ngày nay, với sự hội nhập và cùng phát triển giữa các quốc gia trên thế giới, kinh tế đối ngoại không chỉ là một hoạt động quan trọng mà còn là một đối tượng đào tạo, bồi dưỡng cán bộ ngoại giao trong công tác đối ngoại. nền kinh tế trong tương lai. Vậy kinh tế đối ngoại được hiểu là gì? Pháp luật trong hoạt động kinh tế đối ngoại là gì? Bài viết dưới đây sẽ cung cấp thông tin về các vấn đề xung quanh kinh tế đối ngoại.

1. Kinh tế đối ngoại là gì?

Kinh tế đối ngoại (tên tiếng Anh là International Economics) là sự tương tác qua lại trong các lĩnh vực kinh tế, tài chính, khoa học, kỹ thuật và công nghệ giữa các quốc gia. Kinh tế đối ngoại được thể hiện thông qua một số hoạt động như hoạt động thương mại, hợp tác kinh tế, chính sách cùng nhau phát triển kinh tế hay còn gọi là thương mại quốc tế. Hay nói một cách đơn giản, kinh tế đối ngoại là hoạt động giao dịch, trao đổi buôn bán giữa các quốc gia trên thế giới với nhau.

Ngày nay, kinh tế đối ngoại không chỉ là hoạt động kinh tế giữa các quốc gia với nhau mà còn là một môn học được giảng dạy tại các trường đại học, học viện đào tạo về các lĩnh vực kinh tế, ngoại thương,… Kinh tế đối ngoại dưới góc độ một bộ môn được hiểu là một ngành đào tạo, bồi dưỡng ngành dành cho sinh viên, nhà ngoại giao kinh tế, những người dẫn dắt đất nước phát triển nền kinh tế trong tương lai về vấn đề trao đổi ngoại thương giữa hai hay nhiều quốc gia.

2. Tình hình kinh tế đối ngoại của Việt Nam hiện nay:

Trong bối cảnh hội nhập quốc tế hiện nay, Việt Nam đang có những bước chuyển mình, chuyển mình linh hoạt, sáng tạo để thích ứng với sự phát triển của kinh tế thế giới. Nhìn lại quá trình tham gia kinh tế đối ngoại của Việt Nam từ thời kỳ đấu tranh bảo vệ Tổ quốc cho đến nay, Việt Nam đã và đang đạt được nhiều thành tựu nổi bật. Như sau:

– Trong thời kỳ đấu tranh dựng nước và giữ nước 1945 – 1986, Việt Nam tham gia các hoạt động kinh tế đối ngoại chủ yếu giữa Việt Nam với các nước trong khối xã hội chủ nghĩa trên tinh thần tương trợ. ủng hộ và cùng các nước tư bản chủ nghĩa cấm vận với Mỹ và các nước phương Tây khác;

Xem thêm bài viết hay:  Các vương quốc phong kiến Đông Nam Á đã phát huy những lợi thế nào để phát triển kinh tế?

– Trong giai đoạn bước vào công cuộc đổi mới từ năm 1986, hoạt động kinh tế đối ngoại trong nền kinh tế quốc dân đã được Việt Nam quan tâm nhiều hơn. Trong giai đoạn này, Việt Nam tham gia hợp tác kinh tế và khoa học – kỹ thuật với các nước nhằm thu hút mọi nguồn lực để thúc đẩy nền kinh tế Việt Nam. Từ thời điểm đó đến cuối những năm 1990, Việt Nam đã có quan hệ kinh tế – thương mại với 140 quốc gia và gần 70 quốc gia, vùng lãnh thổ đầu tư vào Việt Nam…

– Tính đến thời điểm hiện tại, mặc dù Việt Nam đã trải qua giai đoạn dịch Covid-19 từ năm 2020 nhưng hoạt động kinh tế đối ngoại của Việt Nam vẫn duy trì được phong độ ổn định và vẫn sôi động trên thị trường kinh tế. thuộc kinh tế. Cụ thể, kim ngạch xuất khẩu hàng hóa năm 2020 vẫn đạt 281,5 tỷ USD, tăng 6,5% so với năm 2019. Hơn nữa, năm 2021, đại dịch Covid-19 bùng phát mạnh tại Việt Nam. Giãn cách xã hội kéo dài, hoạt động kinh tế đối ngoại của Việt Nam vẫn diễn ra ổn định qua con số tổng giá trị xuất nhập khẩu của Việt Nam đạt gần 454,58 tỷ USD. Trong đó, tổng trị giá xuất khẩu đạt gần 225,2 tỷ USD, tăng 19,8%, tương ứng tăng 37,15 tỷ USD so với cùng kỳ năm 2020; tổng trị giá nhập khẩu cả nước đạt 229,38 tỷ USD, tăng 32,2% so với cùng kỳ năm 2020…

3. Quy định chung của pháp luật trong hoạt động kinh tế đối ngoại?

3.1. Pháp luật trong hoạt động kinh tế đối ngoại là gì?

Pháp luật trong hoạt động kinh tế đối ngoại là hệ thống các quy phạm pháp luật điều chỉnh các quan hệ phát sinh từ hoạt động kinh tế đối ngoại hoặc có liên quan đến hoạt động kinh tế đối ngoại.

3.2. Đặc điểm của pháp luật trong hoạt động kinh tế đối ngoại:

Đặc điểm của pháp luật trong hoạt động kinh tế đối ngoại thể hiện ở các mặt như đối tượng điều chỉnh, chủ thể của hoạt động và nguồn luật điều chỉnh hoạt động kinh tế đối ngoại. Như sau:

Thứ nhất, về đối tượng điều chỉnh: Đối tượng điều chỉnh của pháp luật trong hoạt động kinh tế đối ngoại là các quan hệ phát sinh từ hoạt động kinh tế đối ngoại. Theo đó, đối tượng điều chỉnh của hoạt động kinh tế quốc tế có các đặc điểm sau:

Xem thêm bài viết hay:  Phép biện chứng là gì? Các hình thức của phép biện chứng?

xem thêm: Chính sách đối ngoại là gì? Vai trò và quan điểm chính sách đối ngoại của Việt Nam?

– Đối tượng điều chỉnh đa dạng, phong phú. Sở dĩ đối tượng điều chỉnh được thể hiện đa dạng, phong phú là do trong hoạt động kinh tế đối ngoại bao gồm nhiều hoạt động như hoạt động xuất nhập khẩu, hoạt động mua bán hàng hóa quốc tế, hoạt động đầu tư quốc tế…, hoạt động chuyển giao công nghệ của nước ngoài vào Việt Nam và ngược lại. ngược lại,…;

– Chủ thể của pháp luật trong hoạt động kinh tế đối ngoại được thể hiện thông qua hợp đồng giao dịch giữa các bên. Theo đó, Hợp đồng là công cụ pháp lý quan trọng để chứng minh và ràng buộc việc thực hiện các hoạt động kinh tế đối ngoại. Hợp đồng ở đây có thể là hợp đồng mua bán hàng hoá quốc tế, hợp đồng chuyển giao công nghệ, cung ứng dịch vụ quốc tế…;

Trong hoạt động kinh tế đối ngoại có nhiều chủ sở hữu với tư cách pháp nhân khác nhau; các chủ thể đó có quyền và nghĩa vụ, trách nhiệm khác nhau.

Thứ hai, về chủ thể hoạt động kinh tế đối ngoại:

Chủ thể của hoạt động kinh tế đối ngoại có thể là cá nhân, pháp nhân hoặc nhà nước trực tiếp tham gia và thương nhân đến từ các quốc gia khác. Về năng lực của chủ thể, năng lực của chủ thể được xác định theo quy định của Luật quốc tịch Việt Nam hoặc/và Luật năng lực chủ thể của nước sở tại để cùng tham gia hoạt động kinh tế đối ngoại.

Thứ ba, về nguồn luật áp dụng cho hoạt động kinh tế đối ngoại:

Nguồn luật áp dụng để điều chỉnh hoạt động kinh tế đối ngoại bao gồm:

– Điều ước quốc tế về thương mại quốc tế;

xem thêm: Thế nào là đa phương hóa, đa dạng hóa quan hệ đối ngoại?

– Luật pháp quốc gia của nước sở tại;

– Tập quán quốc tế về thương mại quốc tế;

– Hợp đồng mẫu.

4. Những nguyên tắc cơ bản của pháp luật trong hoạt động kinh tế đối ngoại:

Pháp luật trong hoạt động kinh tế đối ngoại được quy định và thực hiện theo những nguyên tắc chủ yếu do tư pháp quốc tế và pháp luật quốc gia quy định. Cụ thể, từng nguyên tắc được xác định như sau:

Xem thêm bài viết hay:  Hội đồng tiền lương quốc gia là gì? Chức năng, nhiệm vụ của hội đồng tiền lương quốc gia?

4.1. Các nguyên tắc được thiết lập bởi luật pháp quốc tế:

Các nguyên tắc pháp lý quốc tế điều chỉnh các quan hệ kinh tế đối ngoại là những nguyên tắc do Tư pháp quốc tế thiết lập. Đây là những nguyên tắc cơ bản:

Đầu tiên, Nguyên tắc thừa nhận và tôn trọng: Vì hoạt động kinh tế đối ngoại là hoạt động trao đổi, buôn bán giữa các quốc gia trên toàn thế giới. Vì vậy, không thể áp dụng pháp luật của nước này để điều chỉnh hoạt động của nước khác, nên thông thường các nước sẽ tuân theo các quy định của hệ thống pháp luật quốc tế. Tuy nhiên, nguyên tắc này đặt ra cho các quốc gia những lưu ý về việc sử dụng luật quốc gia trong một số hoạt động kinh tế đối ngoại cụ thể. Nguyên tắc này được đặt ra để các quốc gia tôn trọng sự tồn tại và hiệu lực của hệ thống pháp luật quốc gia bên cạnh sự tồn tại của hệ thống pháp luật quốc tế.

Thứ hai, nguyên tắc thừa nhận và tôn trọng thể chế chính trị, trật tự kinh tế, cơ chế điều hành và quản lý kinh tế, các hình thức sở hữu do pháp luật mỗi nước quy định;

Thứ ba, nguyên tắc bình đẳng pháp lý, cạnh tranh hợp pháp và bình đẳng giữa các chủ thể tham gia hoạt động kinh tế đối ngoại (trong và ngoài nước). Bình đẳng, công bằng là nguyên tắc được tôn trọng trong mọi lĩnh vực, là nguyên tắc được mọi quy phạm pháp luật đề cao.

xem thêm: Nội bộ là gì? Nêu chức năng đối nội và đối ngoại của nhà nước?

4.2. Các nguyên tắc do pháp luật quốc gia quy định:

Ngoài các nguyên tắc pháp lý quốc tế chung nêu trên, khi tiến hành hoạt động kinh tế đối ngoại trong nước hoặc tiến hành hoạt động kinh tế đối ngoại ở nước ngoài, các chủ thể của pháp luật trong hoạt động kinh tế đối ngoại còn phải tuân thủ các nguyên tắc do pháp luật mỗi nước quy định, dựa trên từng lĩnh vực hoạt động cụ thể. Trên thực tế, các nguyên tắc này không được áp dụng hoàn toàn giống nhau mà tùy từng trường hợp cụ thể để lựa chọn văn bản áp dụng phù hợp.

Chuyên mục: Bạn cần biết

Nhớ để nguồn bài viết: Kinh tế đối ngoại là gì? Pháp luật trong hoạt động kinh tế đối ngoại? của website thcstienhoa.edu.vn

Viết một bình luận