Ca dao là gì? Chùm ca dao là gì? Đặc trưng, phân loại và ví dụ?

Con dao là gì? Chùm dao găm là gì? Đặc điểm, phân loại và ví dụ? Nêu đặc điểm của ca dao? Phân loại dao? Ví dụ? Phân tích một thể loại dân ca mà em yêu thích?

Ca dao là một bộ phận không thể thiếu trong kho tàng văn học Việt Nam. Ca dao luôn là chiếc vòi bạch tuộc, gắn liền với tuổi thơ và sự lớn lên của mỗi người con Việt Nam. Vậy dao là gì? Chùm dao găm là gì? Đặc điểm, phân loại và ví dụ về các trường hợp sao? Nếu bạn cũng đang đi tìm câu trả lời cho những vấn đề trên thì hãy theo dõi bài viết dưới đây của chúng tôi.

1. Ca dao là gì?

SGK Ngữ văn 10, tập 1, trang 17 đã định nghĩa, ca dao là “thơ trữ tình dân gian, thường kết hợp với âm nhạc khi diễn xướng, được sáng tác để miêu tả thế giới”. lòng người”.

Về nghĩa, ca dao là từ Hán Việt: “Ca” trong lời ca, tiếng hát, có nghĩa là bài có vần; “Dao” là một bài hát ngắn, ngẫu hứng, không có giai điệu uyển chuyển. Ca dao có nguồn gốc từ đời sống dân gian hàng ngày.

Ca dao là một trong những thể thơ Việt Nam, nó không có cấu trúc nhất định như thể thơ lục bát hay thất ngôn đường luật. Nhưng để dễ nhớ, ông cha ta thường dùng thể thơ lục bát, nhưng sẽ không cần chú ý đến nhịp điệu khi sử dụng.

2. Chùm dao là gì?

Ca dao là tập hợp những bài ca dao về một chủ đề nào đó, chúng thường có chung một đoạn mở đầu.

Ví dụ: Cụm dân ca “Thân em…”, có các câu dân ca như:

Thân em như lụa đào

Chập chờn giữa chợ biết ai?

Thân em như giọt mưa

Hạt rơi xuống giếng, hạt vào vườn hoa.

Thân em như giọt mưa.

Hạt đi đài hoa, hạt đi ruộng cày.

Chùm ca dao “Em ơi…” nói về thân phận bất hạnh của người phụ nữ Việt Nam xưa trong xã hội phong kiến.

3. Đặc điểm của ca dao:

3.1. Về nội dung:

Về nội dung, ca dao thường thể hiện đời sống tinh thần, tâm tư, tình cảm của con người trong các mối quan hệ như: tình đôi lứa, tình yêu quê hương, gia đình, đất nước,… Ngoài ra, một số bài ca dao còn phản ánh lịch sử, phong tục tập quán truyền thống của dân tộc Việt Nam.

Chủ đề chính của ca dao thường là những câu ca dao than thở, những câu ca dao ân tình được cất lên từ cuộc đời cay đắng, đáng thương nhưng đầy yêu thương của người dân Việt Nam.

Xem thêm bài viết hay:  Động từ là gì? Cụm động từ là gì? Cách sử dụng và ví dụ

3.2. Về nghệ thuật:

Ca dao là những bài thơ ngắn; được viết bằng thể thơ lục bát hoặc song thất lục bát nên rất dễ thuộc.

Ngôn ngữ sử dụng trong ca dao giản dị, quen thuộc, gần gũi với lời ăn tiếng nói hàng ngày.

– Daogiàu hình ảnh ẩn dụ, so sánh.

Cách thể hiện ca dao mang đậm sắc thái dân gian.

Cấu trúc ca dao thường được chia thành 3 loại gồm: Ngẫu hứng không có chủ đề nhất định; được cấu trúc về mặt trưng bày mang tính chất và cấu trúc về mặt đối thoại.

4. Phân loại dao? Ví dụ?

Kho tàng ca dao Việt Nam rất đa dạng, phong phú và được chia thành nhiều loại khác nhau. Như sau:

4.1. Dao đồng:

dao đồnglà những câu ca dao truyền miệng gắn liền với công việc, trò chơi của trẻ em.

Ví dụ:

chi nhánh tinh tế

Máy thổi lửa

Con ngựa đã đứt dây cương

Ba vị vua và năm vị hoàng đế

Bắt để tìm….

4.2. Ca lao động:

dân ca lao động được sáng tác trong quá trình lao động sản xuất của nhân dân; đúc kết nhiều kinh nghiệm sống của cha ông ta.

Ví dụ:

Này, đừng rời bỏ vùng đất hoang

Chân đất bao nhiêu, chân vàng bấy nhiêu.

4.3. Bài hát ru cho trẻ em:

– Hầu hết các bài hát ru ngày nay đều là những bài đồng dao có sẵn.

Ví dụ:

Hát ru em ngủ ngon

Dệt vải cho thầy nhuộm nâu.

4.4. Ca dao về nghi lễ, phong tục:

Ca dao về lễ nghi, phong tục là những bài ca dao thể hiện sinh hoạt tín ngưỡng của nhân dân.

Ví dụ:

Ai qua lại,

Nhớ ngày giỗ mồng mười tháng ba.

4.5. Ca dao hài hước, tiếu lâm, châm biếm:

Những câu thơ hóm hỉnh, hài hước, bông đùa thể hiện tinh thần lạc quan, vượt qua mọi khó khăn của cuộc sống. Ngược lại, những câu thơ trào phúng, trào phúng sẽ lên án, phê phán những thói hư, tật xấu của con người.

Ví dụ:

Con công đã ấp ủ từ lâu,

Bây giờ những con bê đã trở thành những con trâu cày.

4.6. Ca dao trữ tình:

Ca dao trữ tình là những làn điệu dân ca được sáng tạo theo cảm xúc, chủ yếu dùng để bộc lộ tâm trạng, tình cảm, Tính bảo mật của chủ đề. Chủ đề của dân ca trữ tình khá đa dạng, từ gia đình, quê hương đến tình yêu đôi lứa.

Ví dụ:

Ai làm quai nón

Để cho anh ấy thấy cô ấy đẹp như thế nào.

Xem thêm bài viết hay:  R là tập hợp số gì? R là gì trong toán học? Bài tập minh họa?

4.7. Thân than thở:

Ca dao than thở là tiếng nói cất lên từ những kiếp người cùng khổ, éo le, lầm than trong xã hội cũ. Họ phải chịu biết bao đắng cay, áp bức, tủi nhục, uất hận vì thân phận “thấp cổ bé họng” trong xã hội.

Ví dụ:

Trèo cây khế nửa ngày

Ai làm chua trái tim này em ơi!

So sánh mặt trăng với mặt trời,

Tại sao Sao Hôm có thể so sánh với Sao Mai?

Em ơi, em có nhớ anh không?

Tôi như ngôi sao bay qua chờ vầng trăng trên trời!

5. Phân tích một thể loại ca dao mà em yêu thích:

Ca dao Việt Nam thường diễn tả đời sống tư tưởng, tình cảm muôn màu muôn vẻ của người lao động. Sống dưới xã hội cũ, người lao động Việt Nam phải chịu nhiều cay đắng, tủi nhục, từ đó xuất hiện những bài ca tự ti. Trong đó, có một số bài mở đầu bằng chữ “Thân em”, một cách diễn đạt công thức mang đậm sắc thái dân gian.

Những câu ca dao mở đầu bằng chữ than em trước hết là lời than thở của người phụ nữ.

Than thở cho những gian khổ của lao động:

Tại sao thân tôi đáng thương,
Mỗi ngày tôi giương cao chiếc phao câu lên trời.

Than thở cho số phận của một người nhỏ bé:

Cơ thể của tôi không có ý nghĩa,
Có giống phòng chính kéo giữa giường.

Hoặc vì một sự bất hạnh:

Cơ thể tôi giống như khăn giấy
Không nghi là tội, không nghi là sai.

Nhưng phổ biến nhất trong những lời than thở đó chính là phó mặc cho số phận, không chủ động trong tình yêu:

Thân em như lụa đào
Phất phơ giữa chợ biết ai?

Dưới đây là 5 bài ca dao khác thuộc loại này để thấy được nét chung và nét riêng so với các bài ca dao kể trên:

– Thân em như giọt mưa
Hạt rơi xuống giếng, hạt vào vườn hoa
Thân em như giọt mưa
Hạt đi đài hoa, hạt đi ruộng cày.

– Thân em như miếng cau khô
Kẻ tham thì gầy, kẻ tham thô thì dày.

– Tôi thích chính cái giếng giữa Thiên đường
Người trí rửa mặt, người phàm rửa chân.

– Thân em như trái trôi
Gió bão thổi về đâu?

– Thân em như trái xoài trên cây
Gió đông gió tây gió nam gió bắc
Nó loạng choạng và lắc lư trên cành cây
Ai biết một ngày nào đó ai sẽ gục ngã?

Tất cả những câu ca dao trên đều bắt đầu bằng từ “Thân em” để nói lên thân phận, cuộc sống phụ thuộc, không có quyền quyết định cuộc sống hôn nhân, tình yêu của người phụ nữ xưa. Từ đó gợi cho người đọc, người nghe sự xót xa, thương cảm sâu sắc đối với thân phận nhỏ bé, yếu ớt và cay đắng của người phụ nữ dưới chế độ cũ.

Xem thêm bài viết hay:  1 Won Hàn Quốc bằng bao nhiêu tiền Việt? Đổi KRW ở đâu?

Sau từ “thân em” là từ “như” được dùng để so sánh và các đối tượng được so sánh là: tấm lụa đào, hạt mưa, miếng cau khô, cái giếng giữa đường, quả bần trôi sông, quả xoài trên con sông. cây. Đây đều là những đồ vật gần gũi, quen thuộc và có nét tương đồng độc đáo với thân phận người con gái trong xã hội cũ. Cách so sánh này làm nổi rõ đối tượng được so sánh (người phụ nữ), đồng thời làm nổi bật thân phận xấu xa của họ. Miếng cau khô, hạt mưa rơi, trái xoài… thứ ít giá trị, thậm chí bị coi là phế phẩm: nứa trôi sông.

So với những hình ảnh so sánh trên, có lẽ tấm lụa đào là đáng giá nhất, thể hiện vẻ đẹp của người con gái, từ đó có câu ca dao Thân em như tấm lụa đào… người con gái không chỉ than thân trách phận. mà còn nhận thức được vẻ đẹp, tuổi trẻ và giá trị của chúng. Vì thế, nỗi đau về thân phận của nhân vật trữ tình trong ca dao càng được nhân lên. Nó còn đau hơn nữa!

Trong các đối tượng được so sánh, cái giếng, trái bần, trái xoài đều có thêm các từ tạm thời (tức là những từ không chỉ bản chất của sự vật) giếng – lưng chừng, trái bần – trôi, xoài – trên cây. Việc sử dụng thêm các thuật ngữ này đã phần nào tô đậm thân phận đáng thương của người phụ nữ dưới chế độ cũ.

Ở những câu đầu, tác giả dân gian chủ yếu đưa ra sự vật để so sánh, các câu tiếp theo là miêu tả bổ sung, khắc họa rõ nét thân phận, cuộc sống bị lệ thuộc, không được hưởng quyền lợi gì. đã định, đành chịu cảnh nhân từ không người yêu, may nhờ hên. Tuy nhiên, ca dao kết thúc bằng câu:

Phất phơ giữa chợ biết ai?

Gió thổi sóng về đâu?

Ai biết một ngày nào đó ai sẽ gục ngã?

Những câu hỏi này làm cho lời than thở trở nên căng thẳng hơn. Đó là tiếng kêu đầy ai oán, khắc sâu vào lòng người nghe một thân phận đau thương.

Chuyên mục: Bạn cần biết

Nhớ để nguồn bài viết: Ca dao là gì? Chùm ca dao là gì? Đặc trưng, phân loại và ví dụ? của website thcstienhoa.edu.vn

Viết một bình luận